اخبار محرمانه - ایسنا /نماینده ویژه دولت سابق آمریکا در امور ایران در رشته توئیتی با طرح چهار پرسش درباره تحریمهای خصمانه جدید موسوم به «دیدی اقتصادی» دولت ترامپ علیه ایران، این طرح را فاقد هدف سیاسی تعریفشده خواند و تأکید کرد که کارزار به اصطلاح فشار حداکثری ایران را وادار به عقبنشینی از مواضعش نخواهد کرد.
«رابرت مالی» که در دولت جو بایدن مسئولیت پرونده ایران را بر عهده داشت، در این توئیت نوشت: «چهار پرسش درباره تحریمهای موسوم به دیدی و یک نکته اساسی: ویران کردن یک کشور با دستیابی به یک هدف سیاسی تعریفشده فاصله بسیار دارد.»
۱. آیا میدانیم گام بعدی چیست؟
مالی در پاسخ به این پرسش نوشت: «واقعاً نه. این اعلامیه به همان اندازه که جنگطلبانه بود، مبهم نیز بود. گویاترین اعتراف اسکات بسنت (وزیر خزانهداری) این بود که اعمال فوری و کامل تحریمها نظام مالی جهانی را منفجر خواهد کرد. اگر دولت ترامپ اکنون حاضر به این کار نیست، چرا باید در هیچ مقطع دیگری حاضر باشد؟ و اگر نه، وقتی طرفهای ثالث از همکاری سر باز زنند، چه خواهند کرد؟»
۲. آیا این طرح میتواند جواب دهد؟
نماینده پیشین آمریکا در امور ایران در ادامه با اشاره به اینکه دولت ترامپ حتی مشخص نکرده به دنبال چیست، نوشت: «موفقیت این طرح بستگی به تعریف ما از "جواب دادن" دارد. آیا فشار بیشتر میتواند اقتصاد ایران را ویران و رنج عظیمی بر مردم آن تحمیل کند؟ قطعاً. انتظار داشته باشید دولت بهطور منظم آمار انقباض اقتصادی و سقوط ارزش پول ملی را نمایش دهد.»
وی اما تأکید کرد: «آیا فشار بیشتر میتواند رهبری ایران را وادار به واگذاری مواضعی کند که آن را حیاتی میدانند؟ تقریباً بهطور قطعی نه. در واقع، هرچه بیشتر متقاعد شوند که واشنگتن به دنبال سرنگونی آنهاست، تمایلشان به عقبنشینی کمتر خواهد شد.»
مالی افزود: «البته آنها عمق بحران اقتصادی را میدانند و آشکارا به آن اذعان میکنند. اگر توافقی قابل قبول به آنها پیشنهاد شود، بسیاری از آنان انگیزه کامل برای پذیرش خواهند داشت. اما آن توافق احتمالاً باید شبیه به تفاهم قبلی باشد، فقط با شفافیت بیشتر درباره کنترل ایران بر تنگه هرمز. به عبارت دیگر، تقریباً همان توافقی که ممکن بود پیش از این و بدون دیدی بپذیرند.»
۳. اگر طرح "جواب دهد" چه میشود؟
این دیپلمات پیشین آمریکایی هشدار داد: «اگر تحریمها به معنای واقعی اقتصاد ایران را به زانو درآورند، تهران بیش از آنکه تسلیم شود، احتمالاً دست به اقدام تلافیجویانه خواهد زد تا اطمینان یابد آمریکا، منطقه و جهان گستردهتر نیز بهای سنگینی برای این جنگ اقتصادی میپردازند. این نیز به نوبه خود به همان تشدید تنش نظامی منجر خواهد شد که تحریمهای دیدی قرار بود از آن جلوگیری کنند.»
۴. آیا چنین تحریمهای سختگیرانهای قابل توجیه است؟
مالی در پایان نوشت: «بدون تردید، برخی عناصر رهبری ایران بهایی خواهند پرداخت. اما همانطور که اشاره شده است، قربانیان اصلی مردم عادی ایران خواهند بود که رنجشان به معیار اصلی موفقیت این سیاست تبدیل شده است؛ هدفِ یک رژیم تحریمی غیرانسانی، بیتفکیک و تقریباً بهطور قطع غیرقانونی.»
پیشینه طرح «دیدی اقتصادی»
«اسکات بسنت»، وزیر خزانهداری آمریکا، اخیراً از طرحی موسوم به «دیدی اقتصادی» علیه ایران سخن گفته و مدعی شده است که محاصره اقتصادی تمامعیار، ایران را پای میز مذاکره خواهد آورد. این در حالی است که جمهوری اسلامی ایران بیش از چهار دهه با تحریمها و جنگ اقتصادی آمریکا مواجه بوده و بارها تأکید کرده است که سیاست فشار حداکثری راه به جایی نخواهد برد.